EMAIL US

English / Greek

 

 

O

 

ΧΑΡΑΥΓΗ: ΒΑΣΙΜΟ ΠΑΡΑΠΟΝΟ ΑΠΟ ΚΥΠΕ ΓΙΑ ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ ΧΩΡΙΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΠΗΓΗ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ

Η Επιτροπ Δημοσιογραφικς Δεοντολογας εξτασε παρπονο (20/6/6/2016) απ τον Αν. Διευθυντ/Αρχισυντκτη του Κυπριακο Πρακτορεου Ειδσεων Γιργο Πενηνταξ για δημοσευση απ τη ΧΑΡΑΥΓΗ ειδσεων του Πρακτορεου, περιλαμβανομνης και αποκλειστικς συνντευξης, χωρς αναφορ στην πηγ.
Ειδικτερα παραπονθηκε τι η εφημερδα «Χαραυγ» δημοσευσε στις 19/52016 αποκλειστικ συνντευξη του Γενικο Εισαγγελα της Δημοκρατας Κστα Κληρδη χωρς αναφορ στην πηγ και στις 13/5/2016 αποκλειστικ εδηση του ΚΥΠΕ για την επαναλειτουργα της εκκλησας Αγας Αννας στην Αμμχωστο στερα απ 600 χρνια, επσης χωρς αναφορ στην πηγ, κατ παρβαση των σχετικν προνοιν του Κδικα Δημοσιογραφικς Δεοντολογας.
Η πρτη εδηση αφοροσε απαντσεις που δωσε ο Γενικς Εισαγγελας στο ΚΥΠΕ σε σειρ ερωτσεων για τρχοντα θματα, πως τα Panama papers, η λστα Λαγκρντ, η πορεα της δωξης των Ανδρα Βγενπουλου και Ευθμιου Μπουλοτα και η κατσταση στη Γενικ Εισαγγελα. Η συνντευξη εχε μεταδοθε απ το ΚΥΠΕ στις 18/5/2016 υπ τον ττλο «Γ. Εισαγγελας στο ΚΥΠΕ:  Θα κνουμε το παν για να οδηγηθον οι υπατιοι στη δικαιοσνη».
Η εδηση για την τλεση εσπερινο στον ιερ Να Αγα Αννας των Μαρωνιτν στην εντς των τειχν κατεχμενη Αμμχωστο για πρτη φορ στερα απ 600 χρνια μεταδθηκε απ το ΚΥΠΕ στις 12/5/2016 και δημοσιεθηκε την επομνη στη «Χαραυγ».
Ο παραπονομενος επισναψε φωτοαντγραφα τσο των ειδσεων του ΚΥΠΕ σο και των προαναφερθντων δημοσιευμτων απ τα οποα προκπτει η ακρβεια των καταγγελιν του.
Η αρχισυντκτρια της εφημερδας Νκη Κουλρμου παραθτοντας της θσεις της εφημερδας ανφερε τι «εναι συνθης πρακτικ της Χαραυγς να αναφρεται το ΚΥΠΕ ως η πηγ της εδησης, ταν αυτ ισχει, στω και αν η εφημερδα εναι συνδρομητς του Κυπριακο Πρακτορεου Ειδσεων και τι την δια πρακτικ ακολουθε ιδιατερα ταν αναδημοσιεει αποκλειστικτητες του ΚΥΠΕ λλων ΜΜΕ». Περαιτρω ανφερε τι στις επμαχες περιπτσεις η μη αναφορ στην πηγ δεν οφειλταν σε σκοπιμτητα αλλ σε αβλεψα.
Εξ λλου ενημρωσε την Επιτροπ τι χει δη γνει σσταση στο συντακτικ προσωπικ της εφημερδας σε περιπτσεις μεταφορς ειδσεων απ λλα μσα και την ανγκη αναφορς της πηγς και επσης απηθυνε σχετικ επιστολ στον ΚΥΠΕ.
Αφο εξτασε τα ενπιν της δεδομνα, η Επιτροπ επισμανε τι σε προηγομενες αποφσεις της επ παρμοιας φσεως παραπνων υπδειξε τι η προστασα των δικαιωμτων αυτν διπεται απ τις αρχς οι οποες προκπτουν απ τον Κδικα Δημοσιογραφικς Δεοντολογας, που παραπμπει επσης στην ισχουσα νομοθεσα, καθς και απ τη σχετικ νομολογα.
Θα πρπει να σημειωθε τι δεν υπρχει ενιαα πολιτικ της Ευρωπακς Ενωσης επ του θματος αλλ η Ευρωπακ Επιτροπ επεξεργζεται οδηγα προς τα κρτη-μλη, στε να υπρχει ενιαα ρθμιση στο χρο της Ευρωπακς Ενωσης.
Το ρθρο 7 του Κδικα Δημοσιογραφικς Δεοντολογας  προβλπει τι:
«Τα Μ.Μ.Ε. και οι λειτουργο σβονται και εφαρμζουν το εκστοτε ισχον Δκαιο και συμβσεις που αφορον στην προστασα της πνευματικς ιδιοκτησας. Εκε που επιτρπεται, η αναδημοσευση απ λλη πηγ γνεται με σεβασμ προς το συγγραφα/δημιουργ τον ιδιοκττη. Τα Μ.Μ.Ε. και οι λειτουργο των υποχρεονται να αναφρουν την προλευση».
Το ρθρο 2 της Διεθνος Σμβασης περ Πνευματικς Ιδιοκτησας του 1968, πνω στην οποα στηρζονται οι πλεστες εθνικς νομοθεσες, καθορζει τι μεταξ λλων προστατεονται «φιλολογικ, καλλιτεχνικ και επιστημονικ ργα». Στον ορισμ αυτ εμππτουν και τα δημοσιογραφικ κεμενα σε ντυπα και ηλεκτρονικ ΜΜΕ, τα οποα παρουσιζουν γεγοντα ιδες. Η αναπαραγωγ αυτν των πνευματικν δημιουργημτων, ανεξρτητα απ την ποιτητα και το εππεδ τους, δεν επιτρπεται χωρς την δεια του κατχου των πνευματικν δικαιωμτων, εν στις περιπτσεις που, πως αναλεται κατωτρω, επιτρπεται η αναπαραγωγ αυτ πρπει να γνεται με αναφορ στην πηγ.
Σε περιπτσεις «πνευματικν δημιουργημτων» πως ορζονται πιο πνω,  επιτρπεται η καλ τη πστη αναδημοσευση, πχ η δημοσευση αποσπασμτων απ ρθρα ιδεν για σκοπος κριτικς, προβολς των ιδεν που περιλαμβνονται στο κεμενο, κφρασης αντθετων ιδεν απψεων, ως μρος εδησης, ως επιχερημα προς υποστριξη συγκεκριμνων θσεων, ως παρωδα, κλπ. Τα κριτρια της καλς πστης στις περιπτσεις αυτς καθορζονται απ το σκοπ της χρσης, κατ πσο η αναδημοσευση περιορζεται στο απολτως απαρατητο για τους σκοπος της χρσης, απ το κατ πσο με την αναδημοσευση χει μεταβληθε ουσιωδς το αρχικ ρθρο, κατ πσο η αναδημοσευση αποβλπει στην εξυπηρτηση του ιδου σκοπο με το πρωττυπο, κατ πσο με την αναδημοσευση επιδικεται εμπορικ κρδος και κατ πσο με την αναδημοσευση μεινεται η εμπορικ αξα της προστατευμενης πνευματικς ιδιοκτησας. Η καλ τη πστη αναδημοσευση επιτρπεται απ τον Κδικα Δημοσιογραφικς Δεοντολογας («εκε που επιτρπεται, η αναδημοσευση γνεται...»), αλλ υπ τους ρους που θτει ο Κδικας, δηλαδ με σεβασμ προς το συγγραφα/δημιουργ, γεγονς που σημανει την αναγνριση της πατρτητας του ργου με αναφορ στην προλευση.
Η προστασα αφορ σε «πρωττυπα συγγραφικ ργα» και με την ννοια αυτ τα γεγοντα στα οποα αναφρεται μια εδηση δεν θεωρονται πρωττυπα. Τα γεγοντα εναι το δημιοργημα κποιου ατμου αιτας και επομνως νας δημοσιογρφος να ΜΜΕ δεν μπορε να τα κατοχυρσει κτω απ το δικαωμα της πνευματικς ιδιοκτησας. Κατ τον διο τρπο δεν μπορον να κατοχυρωθον ευρματα που αποκαλπτονται μσα απ δημοσιογραφικ ρευνα εφ’ σον αυτ  δεν εναι το δημιοργημα του ερευνητ, πχ μια ρευνα για την εξλιξη ενς συγκεκριμνου τομα της οικονομας. Ομως ο τρπος παρουσασς τους, δηλαδ η επιλογ και η σειρ των λξεων σε να κεμενο να γραφικ που αποτυπνει το αποτλεσμα της ρευνας μπορε να εναι πρωττυπο δημιοργημα. Επσης, οτε και οι ιδες οι απψεις επ ενς συγκεκριμνου θματος ο τρπος για την κατασκευ δημιουργα ενς αντικειμνου, π.χ. την παρασκευ ενς συγκεκριμνου πιτου φαγητο δεν μπορον να κατοχυρωθον, μως ο τρπος περιγραφς, δηλαδ το φος, μπορε να θεωρηθε ως πρωττυπο πνευματικ δημιοργημα.
Επομνως εναι ο τρπος με τον οποο παρουσιζονται ιδες, γεγοντα προπρχοντα δεδομνα σε να δημοσιογραφικ κεμενο, δηλαδ η επιλογ και η σειρ τοποθτησης των λξεων σε να κεμενο και εν τλει το φος (στυλ) που αποτελε πνευματικ δημιουργα η οποα προστατεεται απ το δικαωμα πνευματικς ιδιοκτησας.
Με βση τα πιο πνω, να ΜΜΕ μπορε να δημοσιεσει να μεταδσει γεγοντα που δημοσευσε μετδωσε προηγουμνως  να λλο ΜΜΕ, ετε στερα απ δικ του επιβεβαωση των γεγοντων ετε και χωρς επιβεβαωση. Πρκειται για επιτρεπμενη αναδημοσευση, η οποα, μως, δεν μπορε να γνει με τη χρση του ιδου λεξιλογου, της διας φρασεολογας και του ιδου φους.
Νοεται τι το προν μιας δημοσιογραφικς ρευνας επ γεγοντων που δημοσιετηκαν δεν θεωρεται αναδημοσευση αν η εδηση που προκυψε απ μια ττοια ρευνα υπερακοντζει ουσιωδς την αρχικ εναι μια εντελς διαφορετικ εδηση.
πως προκπτει απ τα ανωτρω, και με την επιφλαξη για τους ρους του συμβολαου μεταξ παρχου  και συνδρομητ, τα ΜΜΕ χουν υποχρωση να σβονται το δικαωμα πνευματικς ιδιοκτησας των πρακτορεων ειδσεων απ τα οποα λαμβνουν την πληροφρησ τους, ιδιατερα οσκις διατηρον τη φρασεολογα και το φος της αρχικς εδησης και δη στις περιπτσεις που τα δια τα πρακτορεα δημοσιεουν ειδοποηση τι διατηρον τα πνευματικ δικαιματα επ των ειδσεν τους.
Κατ συνπεια, και λαμβνοντας υπψη τις πιο πνω αρχς, η Επιτροπ αποφσισε τι η δημοσευση των προαναφερθντων κειμνων απ τη «Χαραυγ» χωρς αναφορ στην πηγ συνιστ παραβαση των προνοιν του Κδικα Δημοσιογραφικς Δεοντολογας.
Η Επιτροπ λαβε υπψη το γεγονς και σημεωσε με ικανοποηση τη βεβαωση της εφημερδας τι η παρλειψη οφελεται σε παραδρομ και επσης τι γινε σσταση στο προσωπικ για την ανγκη αναφορς στην πηγ των ειδσεων.
Η Επιτροπ θεωρε χρσιμο να υποδεξει τι ανεξρτητα απ το σεβασμ των κατοχυρωμνων δικαιωμτων πνευματικς ιδιοκτησας ως ανωτρω, λγοι στοιχειδους αβροφροσνης μεταξ των δημοσιογρφων και των ΜΜΕ σε να μικρ χρο πως η Κπρος συνηγορον υπρ του σεβασμο και της αναγνρισης της εργασας των λλων με την αναφορ της πηγς σε κθε περπτωση.
Επσης θεωρε τι οι δημοσιογρφοι και τα ΜΜΕ θα πρπει να αναφρουν, στις περιπτσεις και στο βαθμ που αυτ εναι δυνατ, με σο πιο συγκεκριμνο τρπο γνεται την πηγ προλευσης της πληροφρησς τους, γεγονς που βοηθ το κοιν να εκτιμσει την αξιοπιστα των πληροφοριν. Απ την λλη, η αναφορ της πηγς προλευσης αποτελε σε κποιο βαθμ ασπδα προστασας, χοντας μως πντα υπψη τι η επκληση της αναδημοσευσης δεν αποτελε υπερσπιση για οποιαδποτε παραβαση ετε δεοντολογικν ετε νομικν καννων.

 

CMCC All rights reserved.

Site Development: NETSMART...